1951
1951. urtea | |
---|---|
Kronologia | |
Mendeak | XIX.a • XX.a • XXI.a |
Hamarkadak | 1930(e)koa • 1940(e)koa • 1950(e)koa • 1960(e)koa • 1970(e)koa |
Urteak | 1948 • 1949 • 1950 • 1951 • 1952 • 1953 • 1954 |
Beste egutegi batzuetan | |
Gregoriotar egutegia | 1951 MCMLI |
Ab urbe condita | 2704 |
Armeniar egutegia | 1400 ԹՎ ՌՆ |
Bahá'í egutegia | 107 – 108 |
Bengaliar egutegia | 1358 |
Berber egutegia | 2901 |
Egutegi budista | 2495 |
Myanmarko egutegia | 1313 |
Bizantziar egutegia | 7459 – 7460 |
Koptoen egutegia | 1667 – 1668 |
Etiopiar egutegia | 1943 – 1944 |
Hebrear egutegia | 5711 – 5712 |
Egutegi hinduak | |
Bikram Samwat | 2007 – 2008 |
Shaka Samvat | 1873 – 1874 |
Kali Yuga | 5052 – 5053 |
Iraniar egutegia | 1329 – 1330 |
Islamiar egutegia | 1370 – 1371 |
Japoniar egutegia | Shōwa 26 (昭和26年) |
Korear egutegia | 4284 |
Thailandiar eguzki egutegia | 2494 |
Holozeniar egutegia | 11951 |
Daturen bat gaineratzen baduzu, egunaren lotura segi dezakezu han ere sartzeko. Eskerrik asko!
Gertaerak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Urtarrilaren 9a - Nazio Batuen New Yorkeko egoitza inauguratu zuten.
- Urtarrilaren 20a - Alpeetan egondako elurrolde batek 250 hildako eragin zituen, eta beste milaka pertsona elur azpian utzi zituen Alemania, Italia eta Suitzan.
- Apirilaren 1a - Emakumeek bozkatzeko aukera izan zuten lehen aldiz Grezian.
- Urriaren 14a - Erdialdeko Amerikako Estatuen Erakundea sortu zuten.
- Abenduaren 31 - Iratiko Burdinbideak bere azken bidaia egin zuen.
Arte eta kultura[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Otsailaren 5a - Lehen aldiz Zilarrezko Fotogramas Sariak eman ziren. Sari hauek urtero, espainiar zinema, telebista eta antzerki arloan bikaintasunari ematen zaizkion sariak dira.
Zientzia eta teknologia[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Kirolak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Jaiotzak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Urtarrila[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Urtarrilaren 3a - Rosa Montero, espainiar idazlea.
- Urtarrilaren 7a - Mila Beldarrain, gipuzkoar idazlea.
- Urtarrilaren 8a - John McTiernan, estatubatuar zinema zuzendari eta ekoizlea.
- Urtarrilaren 9a - Michel Barnier, frantziar politikaria, Europar Batasunak izendatutako Negoziatzaile Nagusia Brexitaren aferan.
- Urtarrilaren 10a - Reyes Berruezo, nafar politikaria.
- Urtarrilaren 11 - Philip Tartaglia, eskoziar apezpiku katolikoa (h. 2021).
- Urtarrilaren 12a - Kirstie Alley, estatubatuar aktorea eta umorista.
- Urtarrilaren 14a - Carme Elias, kataluniar aktorea.
- Urtarrilaren 16a - Gemma Lienas, kataluniar idazlea da eta ekintzaile feminista.
- Urtarrilaren 18a - Pedro Aiestaran, Popotxo, gipuzkoar aktore eta showmana, Orquesta Mondragón taldeko kidea (h. 2020).
- Urtarrilaren 23a - Mikel Buesa, bizkaitar ekonomialari eta aktibista.
- Urtarrilaren 26a - Jarmila Kratochvílová, txekoslovakiar atleta ohia.
- Urtarrilaren 26a - Steven Levy, estatubatuar kazetaria, segurtasun informatiko eta pribatutasunari buruzko liburuen idazlea.
- Urtarrilaren 28a - Leonid Kadeniuk, kosmonauta eta Ukrainako diputatu ohia, Sobietar Batasunaren osteko Ukrainako lehen kosmonauta (h. 2018).
- Urtarrilaren 28a - Jesus López de Dicastillo, nafar ingeniari, kazetari eta abenturazalea.
- Urtarrilaren 29a - Hiroshi Kato, japoniar futbolari ohia eta entrenatzailea.
- Urtarrilaren 29a - Mikel Anjel Lertxundi, bizkaitar eskultorea.
- Urtarrilaren 30a - Phil Collins, ingeles antzezle, abeslari, konposatzaile, bateria- eta piano-jotzailea.
Otsaila[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Otsailaren 3a - Blaise Compaoré, Burkina Fasoko presidente ohia.
- Otsailaren 3a - Felipe Muñoz Kapamas, braza estiloko mexikar igerilari ohia.
- Otsailaren 4a - Patrick Bergin, irlandar aktorea.
- Otsailaren 4a - Román Felones, PSNko nafar politikaria.
- Otsailaren 5a - Jose Alberto Pradera, bizkaitar enpresaburu eta politikari jeltzalea.
- Otsailaren 13a - Michel Pollentier, belgiar txirrindulari ohia.
- Otsailaren 14a - Kevin Keegan, britainiar futbolari eta entrenatzailea.
- Otsailaren 14a - Luciano Murillo, gipuzkoar futbolari ohia.
- Otsailaren 15a - Jane Seymour, ingeles aktorea.
- Otsailaren 16a - Alain Rousset, frantziar politikaria, Akitaniako Eskualde Kontseiluko presidente ohia.
- Otsailaren 18a - Isabel Preysler, filipinar eta espainiar modeloa eta pertsonai publiko ezaguna.
- Otsailaren 19a - Laurence Le Vert, terrorismoaren aurkan espezializatutako frantziar epailea.
- Otsailaren 20a - Gordon Brown, Erresuma Batuko lehen ministroa.
- Otsailaren 20a - Anthony Davis, estatubatuar pianista eta musikagilea.
- Otsailaren 21a - Humberto Gatica, txiletar-estatubatuar grabazio ingeniaria, nahasketa ingeniaria eta disko ekoizlea.
- Otsailaren 23a - Gabriel Korta, gipuzkoar idazlea (h. 2020).
- Otsailaren 23a - Shigefumi Mori, japoniar matematikaria.
- Otsailaren 24a - Jose Ramon Soroiz, gipuzkoar aktorea.
- Otsailaren 26a - Gregorio Villalabeitia, bizkaitar bankaria, Kutxabankeko zuzendaria.
- Otsailaren 28a - José María Lidón, kataluniar epailea (h. 2001).
- Otsailaren 28a - Gustav Thöni, italiar eskiatzaile ohia.
Martxoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Martxoaren 1a - Scott Ross, estatubatuar piano eta klabezin jotzailea (h. 1989).
- Martxoaren 4a - Kenny Dalglish, eskoziar futbolari ohia.
- Martxoaren 6a - Eugenio Ibarzabal, euskal ekonomista, kazetaria eta idazlea.
- Martxoaren 6a - Francisco Ibáñez Irribarria, arabar musikagilea.
- Martxoaren 6a - Jon Juaristi, bizkaitar poeta, eleberrigile, saiakeragile eta itzultzailea.
- Martxoaren 8a - Monica Helms, transgeneroen eskubideen aldeko ekintzaile, idazle eta Ameriketako Estatu Batuetako Itsas Armadaren beteranoa.
- Martxoaren 9a - Eugenio Etxebeste, gipuzkoar ETAkide ohia.
- Martxoaren 14a - Xabier Saldias, gipuzkoar abeslaria, Egan musika taldearen sortzailea.
- Martxoaren 17a - Kurt Russell, estatubatuar aktorea.
- Martxoaren 21a - David Nualart, kataluniar matematikaria, probabilitateen teorian aditua.
- Martxoaren 22a - Sigrid Nunez, estatubatuar idazlea.
- Martxoaren 23a - Blanca Fernández Viguera, soziologoa, ikertzaile soziala, feminista eta NUPen genero-ikasketak sustatu dituen irakaslea.
- Martxoaren 24a - Tommy Hilfiger, estatubatuar moda diseinatzailea, bere izena daraman enpresaren sortzailea .
- Martxoaren 26a - Carl Wieman, estatubatuar fisikaria, 2001eko Fisikako Nobel Saria.
- Martxoaren 29a - Roger Myerson, estatubatuar ekonomialari eta matematikaria, 2007ko Ekonomiako Nobel Saria.
- Martxoaren 30a - Manuel Campo Vidal, espainiar kazetaria.
- Martxoaren 31 - Lena Söderberg, Interneteko lehen emakumea, suediar modeloa.
Apirila[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Apirilaren 2a - Georges Ibrahim Abdallah, Libanoko militantea, Europan arrazoi politikoengatik espetxean denbora gehien daraman presoa.
- Apirilaren 2a - Moriteru Ueshiba, aikidoko japoniar maisua.
- Apirilaren 4a - Begoña Ameztoi, gipuzkoar idazle eta margolaria.
- Apirilaren 4a - Mercedes Milà, kataluniar kazetari eta telebista aurkezlea.
- Apirilaren 5a - Nedim Gürsel, turkiar idazlea.
- Apirilaren 5a - Dean Kamen, estatubatuar enpresaburu eta asmatzailea, Segwayaren asmatzailea eta FIRST erakundearen sortzailea.
- Apirilaren 6a - Ángel Martínez Sanjuán, errioxar ekonomialari eta politikaria.
- Apirilaren 6a - Hilda Heine, Marshall Uharteetako presidentea.
- Apirilaren 8a - Xabier Agirre Lopez, arabar politikaria, Arabako Ahaldun Nagusia (h. 2021).
- Apirilaren 8a - Luisa Gavasa, espainiar antzezlea.
- Apirilaren 10a - Juan Ignacio Arrieta, arabar apezpikua, Opus Deiko kidea.
- Apirilaren 11 - Gato Pérez, argentinar musikaria (h. 1990).
- Apirilaren 12a - Teresa Catalán, nafar musikagilea.
- Apirilaren 13a - Júlio César Leal, brasildar futbolari ohia eta entrenatzailea.
- Apirilaren 14a - José María Mendiluce, espainiar ekonomista eta politikaria (h. 2015).
- Apirilaren 14a - Gregory Winter, britainiar biokimikaria, antigorputz terapeutikoetan aitzindaria, 2018ko Kimikako Nobel Saria.
- Apirilaren 15a - Jesus Mari Olaizola, Txiliku, euskal idazlea.
- Apirilaren 15a - Choei Sato, japoniar futbolari ohia.
- Apirilaren 17a - Christoph Mäckler, alemaniar arkitektoa.
- Apirilaren 18a - Patxi Irigibel, nafar futbolari ohia.
- Apirilaren 19a - Pierre Lemaître, frantziar idazlea eta gidoilaria.
- Apirilaren 21a - Michael Freedman, estatubatuar matematikaria.
- Apirilaren 24a - Enda Kenny, Irlandako Taoiseacha.
- Apirilaren 26a - Marisa Barrena, bizkaitar maistra, psikopedagogoa, euskaltzalea eta feminista.
- Apirilaren 26a - Tito Valverde, espainiar aktorea.
- Apirilaren 29a - Juan Miguel Igartua, euskal herritar eskubaloi jokalari ohia.
- Apirilaren 30a - Anton Latxa, bizkaitar abeslari eta musikaria, Oskorri taldeko sortzaileetarikoa.
Maiatza[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Maiatzaren 4a - Gérard Jugnot, frantziar aktore eta zinema zuzendaria.
- Maiatzaren 6a - Samuel Doe, Liberiako presidentea (h. 1990).
- Maiatzaren 9a - Mikel Zalbide, euskal hizkuntzalari eta soziolinguista.
- Maiatzaren 11 - Eulalio García, espainiar txirrindulari ohia.
- Maiatzaren 11 - Mike Slemen, ingeles errugbilaria (h. 2020).
- Maiatzaren 12a - Concepción Campa Huergo, kubatar ikertzaile eta medikua, meningitisaren kontrako txertoaren asmatzailea.
- Maiatzaren 13a - Miguel Ángel Uzquiza, euskal irakasle eta politikaria.
- Maiatzaren 15a - Frank Wilczek, estatubatuar fisikaria, 2004ko Fisikako Nobel Saria.
- Maiatzaren 16a - Christian Lacroix, frantziar moda diseinatzailea.
- Maiatzaren 18a - Ben Feringa, herbeheretar kimikaria, 2016ko Kimikako Nobel Saria.
- Maiatzaren 19a - Joey Ramone, estatubatuar musikaria, The Ramones taldearen sortzaile eta abeslaria (h. 2001).
- Maiatzaren 20a - Elisabet Abeyà, kataluniar irakasle, psikologo eta nobelagilea.
- Maiatzaren 20a - Thomas Akers, NASAko estatubatuar astronauta ohia.
- Maiatzaren 23a - Anatoly Karpov, errusiar xake jokalaria.
- Maiatzaren 23a - Antonis Samaras, Greziako lehen ministroa.
- Maiatzaren 24a - Jean-Pierre Bacri, frantziar aktorea eta gidoigilea (h. 2021).
- Maiatzaren 25a - François Bayrou, Pirinio Atlantikoetako Kontseilu Orokorreko Presidente ohia eta Mugimendu Demokratikoa alderdiaren sortzailea.
- Maiatzaren 26a - Sally Ride, estatubatuar ingeniari, fisikari eta astronauta, espaziora igotako lehenbiziko estatubatuar emakumezkoa (h. 2012).
- Maiatzaren 27a - Ana Belén, espainiar abeslaria eta aktorea.
- Maiatzaren 27a - Hilario Arbelaitz, gipuzkoar sukaldaria.
- Maiatzaren 30a - Fernando Lugo, Paraguaiko presidente ohia.
Ekaina[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Ekainaren 2a - Gilbert Baker, estatubatuar artista eta eskubide zibileen aldeko ekintzailea (h. 2017).
- Ekainaren 3a - Jill Biden, Ameriketako Estatu Batuetako Lehen Dama.
- Ekainaren 5a - Lluís Pasqual, kataluniar antzerki-zuzendaria.
- Ekainaren 6a - Juan Carlos Oyarzún, argentinar politikaria (h. 2021).
- Ekainaren 8a - Miguel Ángel Moratinos, espainiar politikari eta diplomatikoa.
- Ekainaren 8a - Bonnie Tyler, galestar pop abeslaria.
- Ekainaren 10a - Jos Schipper, herbeheretar txirrindulari ohia.
- Ekainaren 11 - Jesús María Sáenz Ortuondo, Josu Ortuondo, bizkaitar futbolaria ohia.
- Ekainaren 13a - Stellan Skarsgård, suediar aktorea.
- Ekainaren 15a - Álvaro Colom, Guatemalako presidente ohia.
- Ekainaren 15a - Jazinto Iturbe, bizkaitar kimikaria, doktorea eta EHUko irakasle katedraduna.
- Ekainaren 16a - Roberto Manos de Piedra Durán, panamar boxeolari ohia.
- Ekainaren 18a - Ramon Roteta, gipuzkoar sukaldari eta eskultorea.
- Ekainaren 19a - Francesco Moser, italiar txirrindulari ohia.
- Ekainaren 20a - Carlos Cánovas, nafar argazkilaria.
- Ekainaren 21a - Anneli Taina, finlandiar politikaria.
- Ekainaren 24a - Evaristo De los Reyes Moreno, Euskal Herrian aritutako andaluziar musikagilea.
- Ekainaren 27a - Mary McAleese, Irlandako presidente ohia, Ipar Irlandan jaiotako lehen Irlandako presidentea.
- Ekainaren 28a - Daniel Ruiz-Bazán, Dani, Athleticeko bizkaitar futbolari ohia.
- Ekainaren 28a - Kazumi Takada, japoniar futbolaria (h. 2009).
- Ekainaren 29a - Don Zagier, zenbakien teorian berezitutako estatubatuar matematikaria.
Uztaila[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Uztailaren 1a - Teresa Lanceta, kataluniar artista.
- Uztailaren 1a - Jose Nazabal, gipuzkoar txirrindulari ohia.
- Uztailaren 2a - Sylvia Rivera, estatubatuar LGBT aktibista (h. 2002).
- Uztailaren 3a - Jean-Claude Duvalier, Baby Doc, Haitiko presidentea (h. 2014).
- Uztailaren 3a - Pello Salaburu, Euskal Herriko Unibertsitateko errektore ohia, irakaslea, euskalaria eta idazlea.
- Uztailaren 4a - Goulc'han Kervella, bretainierazko idazlea.
- Uztailaren 6a - Alfredo Gómez Cerdá, espainiar idazlea, batez ere, Haur eta Gazte Literaturako idazlea.
- Uztailaren 6a - Geoffrey Rush, australiar aktorea.
- Uztailaren 7a - Ricardo Muruzabal, espainiar futbolaria (h. 2003).
- Uztailaren 8a - Anjelica Huston, estatubatuar aktorea.
- Uztailaren 9a - Chris Cooper, estatubatuar aktorea.
- Uztailaren 9a - Luis Maria Iriarte, Zizur Nagusiko alkate ohia.
- Uztailaren 10a - Rajnath Singh, Indiako defentsa ministroa.
- Uztailaren 12a - Cheryl Ladd, estatubatuar aktore eta abeslaria.
- Uztailaren 12a - Jaime Mayor Oreja, Alderdi Popularreko donostiar politikaria.
- Uztailaren 16a - Dan Bricklin, estatubatuar informatikaria.
- Uztailaren 18a - Elio Di Rupo, Belgikako lehen ministroa.
- Uztailaren 19a - Abel Ferrara, estatubatuar zinemagilea.
- Uztailaren 19a - Joxean Lizarribar, gipuzkoar enpresaburua, Berria Taldeko lehendakaria (h. 2013).
- Uztailaren 20a - Guillermo Gortazar, arabar historialari eta politikaria.
- Uztailaren 21a - Robin Williams, estatubatuar aktorea (h. 2014).
- Uztailaren 22a - Giovanni Battaglin, italiar txirrindulari ohia.
- Uztailaren 22a - Mezo Bigarrena, bizkaitar kantautorea (h. 1993).
- Uztailaren 24a - Ernest Alkhat, baxenafar bertsolaria, iparraldeko bertsogintzaren ardatzetako bat (h. 2008).
- Uztailaren 24a - Lynda Carter, estatubatuar aktore eta abeslaria.
- Uztailaren 25a - Blanca Castilla de Cortázar, arabar antropologo eta filosofoa.
- Uztailaren 27a - Bernardo Atxaga (Joseba Irazu), euskal idazlea.
- Uztailaren 27a - Eduardo Gómez Manzano, espainiar telebista, zinema eta antzerkiko komedia aktorea (h. 2019).
- Uztailaren 27a - Kazuo Saito, japoniar futbolari ohia.
- Uztailaren 28a - Santiago Calatrava, espainiar arkitekto, eskultore eta ingeniaria.
- Uztailaren 28a - Alfredo Pérez Rubalcaba, espainiar politikaria (h. 2019).
Abuztua[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Abuztuaren 3a - José Manuel Villarejo, espainiar enpresaburu eta polizia ohia.
- Abuztuaren 8a - Mohamed Morsi, Egiptoko presidentea, Egiptoko historian demokratikoki aukeratutako lehenengo presidentea (h. 2019).
- Abuztuaren 8a - Mamoru Oshii, japoniar anime film-zuzendari eta -idazlea.
- Abuztuaren 10a - Juan Manuel Santos, Kolonbiako presidente ohia.
- Abuztuaren 11 - Fina Casalderrey, galiziar idazle, irakasle, etnografo, gastronomo, hizlari eta kazetaria.
- Abuztuaren 13a - Lluis Miquel Santillana, kataluniar saskibaloi jokalaria, inoizko jokalari kataluniarrik hoberenetarikoa.
- Abuztuaren 14a - Rita Segato, argentinar antropologo eta feminista.
- Abuztuaren 15a - Daniel Tamayo, bizkaitar margolaria.
- Abuztuaren 16a - Umaru Yar'Adua, Nigeriako 4. Presidentea (h. 2010).
- Abuztuaren 16a - Josetxo Zaldua, kazetari eta argazkilari nafar eta mexikarra (h. 2021).
- Abuztuaren 19a - John Deacon, britainiar musikaria, Queen taldeko baxu-jotzaile ohia.
- Abuztuaren 20a - Juan José Moral, gipuzkoar txirrindulari amateur ohia.
- Abuztuaren 20a - André Nzapayeké, Afrika Erdiko Errepublikako lehen ministro ohia.
- Abuztuaren 21a - Karekin II.a, Armeniako Eliza Apostolikoaren Patriarka.
- Abuztuaren 23a - Akhmad Kadirov, Txetxeniar Errepublikako presidentea (h. 2004).
- Abuztuaren 24a - Oscar Hijuelos, estatubatuar idazlea (h. 2013).
- Abuztuaren 24a - Antton Maiz, Maiz II.a, nafar pilotari ohia.
- Abuztuaren 24a - Orson Scott Card, estatubatuar idazlea.
- Abuztuaren 26a - Edward Witten, estatubatuar matematikaria.
- Abuztuaren 31 - Pedro Algorta, 1972ko Uruguaiko Aireko Armadaren 571 hegaldiaren istripu eta odiseatik bizirik ateratako bat.
Iraila[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Irailaren 2a - Mark Harmon, estatubatuar aktorea.
- Irailaren 5a - Paul Breitner, alemaniar futbolari ohia.
- Irailaren 5a - Michael Keaton, estatubatuar aktore eta zinema zuzendaria.
- Irailaren 7a - Chrissie Hynde, estatubatuar rock abeslari eta konpositorea, The Pretenders taldearen sortzailea.
- Irailaren 8a - José María Zuluaga, bizkaitar futbolaria ohia.
- Irailaren 11 - Hugo Porta, argentinar arkitekto eta errugbilari ohia.
- Irailaren 12a - Bertie Ahern, Irlandako Taoiseacha.
- Irailaren 12a - Ray Gravell, galestar errugbilaria (h. 2007).
- Irailaren 13a - Salva Kiir Mayardit, Sudango presidenteorde ohia eta eta Hego Sudango lehendabiziko presidentea.
- Irailaren 14a - Joe McDonnell, Behin-Behineko IRAko kidea (h. 1981).
- Irailaren 15a - Federico Jiménez Losantos, espainiar kazetari, enpresaburu eta idazlea.
- Irailaren 15a - Johan Neeskens, herbeheretar futbolari ohi eta entrenatzailea.
- Irailaren 16a - Andy Irvine, eskoziar errugbi jokalari ohia.
- Irailaren 16a - René van de Kerkhof, herbeheretar futbolari ohia.
- Irailaren 16a - Willy van de Kerkhof, herbeheretar futbolari ohia.
- Irailaren 18a - Dee Dee Ramone, estatubatuar musikaria, Ramones taldeko kide sortzailea (h. 2002).
- Irailaren 20a - Pilar Goya, arabar kimikaria.
- Irailaren 20a - Javier Marías, espainiar idazle eta itzultzailea.
- Irailaren 24a - Salome Gabunia, georgiar etnologo, itzultzaile eta euskaltzalea, eta euskaltzain urgazlea.
- Irailaren 24a - Alfonso Portillo, Guatemalako presidentea.
- Irailaren 25a - Mark Hamill, estatubatuar aktorea.
- Irailaren 28a - Andres Vilariño, gipuzkoar auto pilotua.
- Irailaren 29a - Michelle Bachelet, Txileko presidentea.
- Irailaren 30a - Barry Marshall, australiar sendagile eta irakaslea, 2005eko Medikuntzako Nobel Saria.
Urria[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Urriaren 2a - Jean-Louis Cazes, lapurtar futbolari ohi eta entrenatzailea.
- Urriaren 2a - Romina Power, estatubatuar aktorea eta abeslaria.
- Urriaren 2a - Sting, britainiar musikaria eta The Police taldeko ahotsa.
- Urriaren 5a - Karen Allen, estatubatuar aktorea.
- Urriaren 5a - Bob Geldof, irlandar musikari eta ekintzailea.
- Urriaren 5a - Nicolas Olano, lapurtar enpresaburua, Groupe Olano taldearen sortzaile eta presidentea.
- Urriaren 7a - Enki Bilal, jugoslaviar jatorriko frantziar marrazkilaria.
- Urriaren 8a - Maki Kaji, japoniar enpresaburua, sudokuaren aita pontekotzat hartua (h. 2021).
- Urriaren 10a - Jeanette, espainiar-britainiar abeslaria.
- Urriaren 11 - Jean-Jacques Goldman, frantziar pop-rock kantautorea.
- Urriaren 11 - Gorka Landaburu, gipuzkoar kazetaria.
- Urriaren 13a - Pilar Zabala Agirre, gipuzkoar ikerlari, idazlea eta unibertsitateko irakaslea.
- Urriaren 20a - Joxe Mari Iturralde, gipuzkoar idazlea.
- Urriaren 23a - Ángel de Andrés López, espainiar aktorea (h. 2016).
- Urriaren 23a - Charly García, argentinar musikaria.
- Urriaren 23a - José Manuel Maza, espainiar magistratu, kriminologo eta idazlea (h. 2017).
- Urriaren 26a - Julian Schnabel, estatubatuar zinema zuzendari eta margolaria.
- Urriaren 28a - Michel Kartategi, Lapurdin jaiotako apaiza, Nigerren artzapezpiku.
- Urriaren 31 - Luis Antonio de Villena, espainiar idazlea, poeta, narratzailea eta saiakera-idazlea.
Azaroa[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Azaroaren 4a - Traian Băsescu, Errumaniako presidentea.
- Azaroaren 5a - Jon Gangoiti, bizkaitar politikaria.
- Azaroaren 6a - Simon Conway Morris, ingeles paleontologo eta astrobiologoa, Kanbriar garaino Burgess Shale aztarnategiko fosilen inguruan egindako ikerketengatik ezaguna.
- Azaroaren 7a - Marino Goñi, nafar musikaria eta musika-ekoizlea, Euskal Rock Erradikalaren bultzatzaileetako bat.
- Azaroaren 7a - Fernando Tirapu, nafar futbolaria (h. 2018).
- Azaroaren 8a - Alfredo Astiz, Argentinako itsas-armadako fragata kapitain ohia, gizateriaren aurkako krimenak burutzeagatik zigortua.
- Azaroaren 8a - Juan Carlos Irizar, gipuzkoar musikagile eta piano-jotzailea (h. 2021).
- Azaroaren 9a - Mixel Ducau, lapurtar musikaria.
- Azaroaren 10a - Danilo Medina, Dominikar Errepublikako presidentea.
- Azaroaren 10a - Patxi Pagoaga, gipuzkoar eskubaloi jokalaria, euskal atezain onenetariko bat (h. 1995).
- Azaroaren 10a - Viktor Suhorukov, errusiar aktorea.
- Azaroaren 11 - Kim Peek, Savant sindromedun estatubatuar ospetsua (h. 2009).
- Azaroaren 14a - Alec John Such, hungariar-estatubatuar baxu-jolea, Bon Jovi taldeko kide ohia.
- Azaroaren 16a - Pepe Navarro, espainiar aurkezle, kazetari, ekoizle eta idazlea.
- Azaroaren 20a - León Gieco, argentinar folk-rock musikari eta musikagilea.
- Azaroaren 23a - Jose Mari Espartza, nafar idazle eta editorea, Txalaparta argitaletxearen sortzaile eta zuzendaria.
- Azaroaren 25a - Arturo Pérez-Reverte, espainiar idazle eta kazetaria.
- Azaroaren 26a - Ilona Staller, Cicciolina, hungarian jaiotako italiar porno aktorea, politikaria eta abeslaria.
- Azaroaren 27a - Kathryn Bigelow, estatubatuar zinema zuzendaria.
- Azaroaren 28a - Julián Andiano, gipuzkoar txirrindulari ohia.
Abendua[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Abenduaren 1a - Aleksandar Panaiotov Aleksandrov, bulgariar kosmonauta ohia, espazioan egondako bigarren bulgariarra.
- Abenduaren 1a - Jaco Pastorius, estatubatuar baxu-jotzailea eta konpositorea, historiako eragin handienetako baxu-jotzaile bat (h. 1987).
- Abenduaren 12a - Anatoli Aliabiev, errusiar biatleta (h. 2022).
- Abenduaren 14a - Jan Timman, holandar xake-jokalaria.
- Abenduaren 17a - Tatiana Kazankina, sobietar atleta ohia, iraupen ertaineko lasterketetan aditua.
- Abenduaren 18a - Alvin E. Roth, estatubatuar ekonomialaria, joko-teorian aditua, 2012ko Ekonomiako Nobel Saria.
- Abenduaren 19a - Juan Mari Mendizabal, gipuzkoar itzultzailea.
- Abenduaren 20a - Nuala O'Loan, Ipar Irlandako bizitza politikoan pertsona nabarmena.
- Abenduaren 21a - Steve Perryman, ingeles futbolari ohi eta entrenatzailea.
- Abenduaren 22a - Àngel Colom, kataluniar politikari eta irakaslea.
- Abenduaren 26a - José Horacio Gómez, mexikar-estatubatuar artzapezpiku katolikoa, teologoa, filosofoa, zientzialaria, kontularia eta arte ederretako doktorea.
- Abenduaren 27a - Ernesto Zedillo, Mexikoko presidente ohia.
- Abenduaren 29a - Christian Sarramagna, lapurtar futbolari ohi eta entrenatzailea.
- Abenduaren 31 - Kenny Roberts, estatubatuar motoziklismoko pilotu ohia.
Egun ezezaguna edo zehaztugabea[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Urria - Jules-Édouard Moustic, frantzian jaio eta lapurdin bizi den umorista.
- Beatriz Iraburu, nafar kazetaria.
- Doris Benegas, euskal herritar abokatua eta ezkerreko militantea (h. 2016).
- Enrique Echeburua, gipuzkoar psikologo klinikoa eta EHUko arlo horretako katedraduna.
- Esozi Leturiondo, gipuzkoar politikaria.
- Eugenio Otsoa, gipuzkoar politikari abertzalea eta euskaltzalea.
- Felix Goñi, gipuzkoar biokimikaria, ikertzailea eta unibertsitateko irakaslea.
- Francho Nagore, aragoiar hizkuntzalari eta idazlea, aragoierazko aitzindari modernoa eta erreferente nagusietakoa.
- Iñigo Ormazabal, gipuzkoar margolaria (h. 2021).
- Javier González de Durana, bizkaitar arte espezialista, ikertzaile eta irakaslea.
- Jose Elorrieta, bizkaitar sindikalista, ELA sindikatuko idazkari nagusi ohia.
- Jose Maria Zalbidegoitia, bizkaitar politikaria.
- Joxe Arregi Izagirre, gipuzkoar ETAkidea (h. 1981).
- Juan Bautista Berasategi, gipuzkoar zinema-zuzendaria (h. 2017).
- Juan Colmenero de León, euskal herritar zientzialaria, Materiaren Fisikan katedraduna EHUn.
- Juan Mari Jauregi, Gipuzkoako Gobernadore Zibila eta PSE-EEko zinegotzi Tolosako udalean (h. 2000).
- Karmele Aierbe, gipuzkoar irakasle, politikari abertzalea eta euskaltzalea (h. 2022).
- Luis Cortés, nafar zinema zuzendari eta kazetaria.
- Luis Elberdin, gipuzkoar sexologoa.
- Luis Garrido, nafar margolaria.
- Luis Goya, euskal zinema ekoizle eta zuzendaria (h. 2006).
- Maixabel Lasa, gipuzkoar politikari eta ekintzailea.
- Marian Izagirre, gaztelaniazko bizkaitar eleberrigilea.
- Pilar Iparragirre, gipuzkoar idazlea eta kazetaria.
- Sauveur Baxo, baxenafar politikari eta sindikalista.
- Xabier Portugal, gipuzkoar irakasle, kazetari eta idazlea eta Pasaiako alkatea (h. 2008).
- María Jesús Cueto, kantabriar diziplinarteko artista, EHUko irakasle titularra eta erakusketa-komisarioa.
- Thomas Mormann, alemaniar filosofoa eta EHUko irakaslea.
- Brendan McFarlane, Irlandako Mugimendu Errepublikanoaren kidea eta musikaria.
- Chantal Maillard, belgikar-andaluziar poeta eta filosofoa.
- Emel Aydan, turkiar aktore erotikoa.
- Ignacio Vilar, galiziar zinema-zuzendaria.
- Jessica Mink, estatubatuar software garatzaile eta datu-artxibaria, Uranoren eraztunak aurkitu zituen taldeko kideetako bat.
- José Calvário, portugaldar musikagile eta orkestra zuzendaria (h. 2009).
- José Jiménez Jiménez, espainiar filosofoa.
- Manuel Aznar Soler, Bartzelonako Unibertsitate Autonomoaren Espainiar Literatura Garaikidearen katedraduna.
- Menna Elfyn, galeserazko idazlea.
- Radia Perlman, estatubatuar software-sortzailea eta sare-ingeniaria, segurtasun informatikoan aditua eta STP protokoloaren sortzailea.
- Sandra Ott, estatubatuar antropologoa, euskal gaietan aditua.
- Santiago Niño Becerra, espainiar ekonomilaria, Ramon Llull Unibertsitateko katedraduna.
- Yvonne Farrell, irlandar arkitektoa.
- Silas Atopare, Papua Ginea Berriko gobernadore orokorra (h. 2021).
Heriotzak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Urtarrila-otsaila[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Urtarrilaren 5a - Andrei Platonov, errusiar eleberrigile, filosofo, antzerkigile, olerkari, eta gerra-berriemailea (j. 1899).
- Urtarrilaren 5a - Seo Jae-pil, Hego Koreako independentziaren aldeko ekintzaile, politikari, kazetari eta medikua (j. 1864).
- Urtarrilaren 8a - Bonifazio Etxeberria, gipuzkoar industria gizona, Bonifacio Echeverría arma-fabrikaren sortzailea (j. 1859).
- Urtarrilaren 10a - Sinclair Lewis, estatubatuar idazlea, 1930eko Literaturako Nobel saria (j. 1885).
- Urtarrilaren 27a - Carl Gustaf Emil Mannerheim, Finlandiako presidentea (j. 1867).
- Urtarrilaren 28a - Eugenio Imatz, donostiar filosofo eta itzultzaile errepublikazalea (j. 1900).
- Urtarrilaren 30a - Ferdinand Porsche, austriar ingeniaria, Porsche automobilen enpresaren sortzaileetako bat (j. 1875).
- Otsailaren 5a - Marcelino Ulibarri, nafar politikari karlista (j. 1880).
- Otsailaren 8a - Fritz Thyssen, alemaniar enpresaburua (j. 1873).
- Otsailaren 15a - Guillermo Arsenio Itzaga, bizkaitar liburuzain eta kazetaria (j. 1885).
- Otsailaren 19a - André Gide, frantziar idazlea, 1947ko Literaturako Nobel Sariduna (j. 1869).
- Otsailaren 22a - Domingo Arrillaga, gipuzkoar futbolaria (j. 1890).
- Otsailaren 22a - Eduardo Vega de Seoane, gipuzkoar abokatu eta politikaria.
- Otsailaren 25a - Jose Maria Agesta, euskal idazlea eta musikagilea (j. 1874).
Martxoa-apirila[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Martxoaren 3a - François Duhourcau, lapurtar frantsesezko idazle eta historialaria (j. 1883).
- Martxoaren 5a - María Juncal Labandibar, gipuzkoar olerkigilea (j. 1924).
- Martxoaren 6a - Ivor Novello, galestar konposatzaile, abelari eta aktorea (j. 1893).
- Martxoaren 7a - Bonifacio Iraizoz Untziti, nafar organo-jotzaile eta musikagilea (j. 1883).
- Martxoaren 9a - Gonzalo Queipo de Llano, Espainiako Armadako militarra (j. 1875).
- Martxoaren 14a - Lippo Hertzka, hungariar futbolari eta entrenatzailea (j. 1904).
- Martxoaren 20a - Nikolasa Atxika-Allende, Sabin Aranaren emaztea (j. 1873).
- Martxoaren 24a - Jose Enrique Varela, espainiar militarra (j. 1891).
- Apirilaren 7a - Ricardo Gondra, bizkaitar meatze-ingeniaria, Atlético de Madridren sortzaileetako bat (j. 1885).
- Apirilaren 20a - Ivanoe Bonomi, Italiako lehen ministroa (j. 1873).
- Apirilaren 23a - Charles Gates Dawes, finantziari eta politikari estatubatuarra, 1925eko Bakearen Nobel Saria (j. 1865).
- Apirilaren 26a - Arnold Sommerfeld, alemaniar fisikaria eta matematikaria (j. 1868).
- Apirilaren 29a - Ludwig Wittgenstein, austriar filosofoa (j. 1889).
Maiatza-ekaina[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Maiatzaren 6a - Élie Cartan, frantziar matematikaria (j. 1869).
- Maiatzaren 7a - Warner Baxter, estatubatuar aktorea (j. 1889).
- Maiatzaren 13a - Jesús Etaio, nafar kazetari karlista (j. 1894).
- Maiatzaren 16a - Cristobal Altube, Txindurri, gipuzkoar opera abeslaria, tenorra (j. 1898).
- Maiatzaren 30a - Hermann Broch, austriar idazlea (j. 1886).
- Ekainaren 1a - Luis Arana Goiri, euskal abertzalea eta Sabino Arana Goiriren anaia (j. 1862).
- Ekainaren 1a - Jose Maria Azkona, nafar idazle, itzultzaile eta liburuzalea (j. 1882).
- Ekainaren 2a - Alain, frantziar filosofo eta saiogilea (j. 1868).
- Ekainaren 4a - Serge Koussevitzky, errusiar-estatubatuar musika-zuzendaria (j. 1874).
- Ekainaren 7a - Luis Arana Uriguen, euskal kirolari, politikari eta enpresaria (j. 1874).
- Ekainaren 13a - Ben Chifley, Australiako 16. lehen ministroa (j. 1885).
- Ekainaren 19a - Angelos Sikelianos, greziar olerkaria (j. 1884).
- Ekainaren 26a - Peter Cheyney, ingeles eleberrigilea (j. 1896).
- Ekainaren 26a - Udny Yule, britainiar estatistikaria (j. 1871).
Uztaila-abuztua[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Uztailaren 13a - Arnold Schönberg, austriar musikagile, zuzendari eta irakaslea (j. 1874).
- Uztailaren 20a - Abdullah I.a Jordaniakoa, Jordaniako erregea (j. 1882).
- Uztailaren 20a - Gilen Prusiakoa, azken Alemaniar Inperioko eta Prusiako Erresumako printze oinordekoa (j. 1882).
- Uztailaren 23a - Robert J. Flaherty, estatubatuar zinemagilea (j. 1884).
- Uztailaren 23a - Philippe Pétain, Frantziako Estatuburua (j. 1856).
- Abuztuaren 12a - Christianus Cornelius Uhlenbeck, herbeheretar hizkuntzalari eta antropologoa (j. 1866).
- Abuztuaren 14a - William Randolph Hearst, estatubatuar politikaria eta enpresaburua (j. 1863).
- Abuztuaren 15a - Artur Schnabel, austriar pianista eta musikagilea (j. 1882).
- Abuztuaren 16a - Louis Jouvet, frantziar antzezlea eta antzerki-zuzendaria (j. 1887).
- Abuztuaren 28a - Margaret Clay Ferguson, estatubatuar botanikaria (j. 1863).
- Abuztuaren 29a - Ignacio Rotaetxe, euskal ingeniari eta politikari abertzale eta jeltzalea (j. 1888).
Iraila-urria[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Irailaren 1a - Louis Lavelle, frantziar filosofoa (j. 1883).
- Irailaren 2a - Doroteo Ziaurritz, gipuzkoar sendagilea eta politikaria (j. 1883).
- Irailaren 6a - Joan Vollmer, Beat belaunaldiak hasieran izan zuen emakumerik garrantzitsuena (j. 1923).
- Irailaren 10a - Belén de Sárraga, espainiar-mexikar medikua, kazetaria eta aktibista feminista (j. 1874).
- Irailaren 11 - Gabriel Ybarra, bizkaitar merkatari, enpresaburu eta industrialaria (j. 1877).
- Irailaren 15a - Jacinto Guerrero, espainiar musikagilea (j. 1895).
- Irailaren 18a - Pamela Colman Smith, Pixie, britaniar artista, ilustratzaile, idazle, argitaratzaile eta okultista, Rider-Waite tarota ilustratzeagatik ezaguna (j. 1878).
- Urriaren 4a - Henrietta Lacks, aforamerikar emakumea, HeLa zelula hilezkorren emailea (j. 1920).
- Urriaren 6a - Otto Fritz Meyerhof, alemaniar sendagile eta biokimikaria, 1922ko Medikuntzako Nobel Saria (j. 1884).
- Urriaren 8a - Nicolás María Urgoiti, euskal ingeniari eta enpresaria (j. 1869).
- Urriaren 14a - Joaquín Chapaprieta, Espainiako Ministroen Kontseiluko Presidentea (j. 1871).
- Urriaren 16a - Liaquat Ali Khan, Pakistango aurreneko lehen ministroa (j. 1895).
Azaroa-abendua[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Azaroaren 3a - Richard Wallace, estatubatuar zinema zuzendaria eta gidoilaria (j. 1894).
- Azaroaren 9a - Resurreccion Maria Azkue, bizkaitar hizkuntzalaria (j. 1864).
- Azaroaren 14a - Fra' Ludovico Chigi Albani della Rovere, Maltako Ordenako Printze eta Maisu Nagusia (j. 1866).
- Abenduaren 4a - Pedro Salinas, espainiar olerkaria (j. 1891).
- Abenduaren 18a - Jean Saint-Pierre, euskal apezpiku eta idazlea (j. 1884).
- Abenduaren 23a - Enrique Santos Discépolo, argentinar musikagile, musikari, antzerkigile eta zinemagilea (j. 1901).
- Abenduaren 31 - Maksim Litvinov, sobietar iraultzaile, politikari eta diplomazialaria (j. 1876).
Egun ezezaguna edo zehaztugabea[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Jesús Alustiza, gipuzkoar sendagilea (j. 1881).
- José Franco y Ribate, Bilbon bizi izandako espainiar banda-zuzendaria eta musikagilea (j. 1878).
- Micaela Chalmeta, kataluniar kooperatibista, sozialista eta feminista (j. 1858).
Nobel saridunak:[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Fisika: John Cockcroft eta Ernest Walton
- Kimika: Edwin McMillan eta Glenn T. Seaborg
- Literatura: Pär Lagerkvist
- Medikuntza: Max Theiler
- Bakea: Léon Jouhaux
Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Denbora unitateak | ||
---|---|---|
attosegundo • femtosegundo • pikosegundo • nanosegundo • mikrosegundo • milisegundo • segundo
|